Nghien cuu Quoc te

Nghịch lý ở chỗ chính cuộc chiến này có thể đã tạo ra một cơ hội để Mỹ và Iran hàn gắn mối quan hệ vốn đã đổ vỡ từ lâu. Lý do là xung đột đã rơi vào thế bế tắc mà không bên nào mong muốn.

Các nhà phân tích phương Tây từ lâu đã có xu hướng suy diễn quá mức về hành động của Trung Quốc, thường mặc định rằng Bắc Kinh luôn muốn phát đi một thông điệp trong mọi động thái của mình.

Kyiv cuối cùng cũng đã xây dựng được một học thuyết chiến thắng. Giờ đây, điều họ cần chỉ là thời gian.

Dù cuộc chiến với Israel và Mỹ kết thúc theo kịch bản nào, chế độ Cộng hòa Hồi giáo Iran nhiều khả năng vẫn sẽ bước ra với một số lợi thế đáng kể. ... Tuy nhiên, trên ít nhất một phương diện, cuộc chiến đã khiến Iran suy yếu rõ rệt: đó là vị thế của nước này tại Iraq.

Một người đấu tranh cho tự do ngôn luận phải sống lưu vong đã qua đời trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng mở rộng ảnh hưởng pháp lý và chính trị ra ngoài lãnh thổ.

Sau hơn 100 ngày eo biển Hormuz bị phong tỏa, một dự án đường sắt bị đình trệ suốt hơn hai thập kỷ bất ngờ được thúc đẩy mạnh mẽ.

Vấn đề không phải là drone – mà là mọi thứ xung quanh chúng.

Ngôn từ của “kỷ nguyên mới” đã bỏ cuộc cải cách thực sự lại phía sau.

Cáo phó cho chủ nghĩa xuyên Đại Tây Dương có lẽ đã được viết quá sớm. ... Bằng chứng không chỉ ra sự kết thúc của liên minh xuyên Đại Tây Dương, mà là sự xuất hiện của một quan hệ đối tác đòi hỏi khắt khe hơn và cuối cùng là bền vững hơn, đánh dấu sự trỗi dậy vốn bị trì hoãn từ lâu của châu Âu như một thực thể trưởng thành về mặt địa chính trị.

“Tôi tin rằng chúng ta nên đối thoại với Putin”, Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb phát biểu trong một cuộc phỏng vấn đầu tháng Sáu. Đây là một thừa nhận cho thấy nhiều điều. Trong nhiều năm qua, Stubb luôn là một trong những chính trị gia châu Âu có lập trường ủng hộ Ukraine mạnh mẽ nhất và thường giữ thái độ cứng rắn với Điện Kremlin. Nhưng giờ đây, Stubb chia sẻ với giới báo chí rằng việc phớt lờ Tổng thống Nga Vladimir Putin đang dần trở nên bất khả thi.

Nếu bạn chưa từng đọc Bàn về Chiến tranh, có lẽ bạn vẫn biết câu châm ngôn nổi tiếng của Carl von Clausewitz rằng: “Chiến tranh là sự tiếp nối của chính trị bằng những phương tiện khác”. Ý của ông là chiến tranh phải luôn có một mục tiêu chính trị rõ ràng, và mục tiêu đó phải định hướng cho việc chọn chiến lược cũng như cách thức sử dụng sức mạnh quân sự. Những thắng lợi rực rỡ trên chiến trường sẽ trở nên vô nghĩa nếu chúng không mang lại được kết quả chính trị mong muốn.

Bi kịch trung tâm của Cuộc chiến Peloponnese là câu chuyện về sự kiêu ngạo và thói ngạo mạn ngày càng lớn của Athens và những hậu quả định mệnh của nó. Những người Athens thời nay, vốn đang phô trương sức mạnh như lẽ phải, tốt hơn hết nên chú ý đến những lời cảnh báo của Thucydides nếu họ không muốn chuốc lấy những thảm họa cho chính mình.

Đòn trả đũa kinh tế đã làm đóng băng quan hệ mà sự kiện Thiên An Môn từng không thể làm phai nhạt.

Kể từ đầu tháng Tư, từng đợt drone của Ukraine vô hiệu hóa tuyến đường ven biển trọng yếu dọc Biển Azov và đánh sập các cây cầu phía bắc Crimea bắc qua eo biển Chongar. Các đòn tấn công của Ukraine làm tê liệt những tuyến đường biển và gián đoạn vận tải đường sắt, khiến con đường thiết thực duy nhất dẫn đến Crimea chỉ còn là cầu Kerch ở cực đông.

Chính sách Trung Quốc của Việt Nam thường được kể qua lăng kính ngờ vực lịch sử, tranh chấp Biển Đông và sự cần thiết phải bảo vệ chủ quyền của một quốc gia nhỏ trước người hàng xóm hống hách. Câu chuyện này có thật. Tuy nhiên, nó bỏ qua một động lực khác có khả năng đưa quan hệ hai nước xích lại gần nhau hơn: việc Hà Nội chủ động học hỏi từ Bắc Kinh nhằm tăng tốc “kỷ nguyên vươn mình” — tầm nhìn đầy tham vọng của Tổng Bí thư Tô Lâm. Việt Nam ngày càng nhìn nhận Trung Quốc qua một chương trình phát triển hướng tới tương lai — không chỉ là đối tác quan trọng về đầu tư và thương mại, mà còn là nguồn học hỏi chính về cách một nhà nước mạnh có thể thúc đẩy chuyển đổi kinh tế.

Nhiều năm trước, học giả người Mỹ Francis Fukuyama, xuất phát từ niềm tin tuyệt đối vào chế độ dân chủ phương Tây, đã đưa ra luận điểm nổi tiếng về "sự cáo chung của lịch sử". Trong những năm gần đây, ngày càng nhiều người nhận ra sự thiếu chính xác trong quan điểm này — và xu thế lớn đằng sau đó chính là sự trỗi dậy của Trung Quốc.

Cuộc đổ bộ xâm lược Normandy ngày 6/6/1944 vẫn là chiến dịch đổ bộ lớn nhất và phức tạp nhất trong lịch sử.... Normandy chưa từng có tiền lệ về quy mô, nhưng không phải về bản chất. Một cuộc xâm lược Đài Loan sẽ đặt ra vấn đề ngược lại: cái chưa từng có không nằm ở quy mô hòn đảo, mà nằm ở các thách thức tác chiến.

Trên toàn thế giới, cả bạn lẫn thù của Mỹ nay cùng đi đến một kết luận ảm đạm: muốn được Tổng thống Donald Trump tôn trọng, phải cho ông thấy khả năng đe dọa nước Mỹ.

Lệnh phong tỏa của Mỹ đang phá hủy các cơ hội để Havana trở nên ổn định và dân chủ.

Các đối thủ độc tài của Washington rất khó có khả năng phát động một cuộc tấn công phối hợp nhắm vào Mỹ hoặc trực tiếp can thiệp thay mặt cho nhau nếu Mỹ sử dụng hành động quân sự chống lại một trong số họ. Nhưng sự liên kết của họ đại diện cho một trong những sự tích hợp quân sự độc tài quan trọng và đáng lo ngại nhất trong lịch sử hiện đại — và điều này diễn ra vào thời điểm trật tự quốc tế dựa trên luật lệ đã sụp đổ và nguy cơ xảy ra chiến tranh lớn đang gia tăng.

Một giám đốc công nghệ nổi tiếng toàn cầu, trong lúc hưng phấn vì chuẩn bị chào bán cổ phiếu ra công chúng, đã có những phát biểu thiếu thận trọng chỉ trích chính phủ. Nhà nước liền phản đòn mạnh mẽ hơn bất kỳ ai có thể ngờ. Chỉ qua một đêm, thỏa thuận giữa một lĩnh vực kinh tế đang bùng nổ và chính phủ đã bị phá vỡ.

Triết học Mỹ được sinh ra từ mồ hôi, bùn đất và nhu cầu sinh tồn khốc liệt của những người đi khai hoang. Trải qua 250 năm lập quốc, dòng chảy tư duy của nước Mỹ đã rẽ sang một hướng hoàn toàn khác biệt. Họ vượt qua châu Âu lục địa không phải bằng cách viết ra những cuốn sách hàn lâm hơn, mà bằng cách biến triết học thành một công cụ thực tiễn. Với người Mỹ, triết học là cẩm nang để phân loại, tổ chức và điều hành thế giới theo một cấu trúc quyền lực mà chính họ là người thiết lập luật chơi.

Việc các tổng thống Mỹ sử dụng vũ lực quân sự ở nước ngoài đã trở nên quá dễ dàng. Kể từ năm 1973, Tổng tư lệnh quân đội có thể triển khai quân ra nước ngoài mà không cần huy động thanh niên thông qua lệnh gọi nhập ngũ. Các đời tổng thống đã dựa vào công nghệ quân sự, sức mạnh không quân và binh sĩ chuyên nghiệp để triển khai sức mạnh, trong khi phần lớn cử tri vẫn đứng ngoài những hệ lụy từ các quyết định này — bao gồm cả nỗi lo rằng chúng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến người thân của họ.

Cuộc chiến đã làm được điều mà nhiều năm áp lực từ phương Tây không thể, đó là loại bỏ Nga khỏi vị trí một nhà cung cấp vũ khí khả dĩ cho Đông Nam Á.

Gần 14 thế kỷ sau Trận Bạch Giang, quan hệ căng thẳng đang đẩy hai nước láng giềng xuống vực thẳm.

Một bưu kiện được gửi đến Warsaw, bên trong không chỉ chứa Huân chương Đại bàng Trắng — phần thưởng cao quý nhất của Ba Lan — mà còn chứa đựng món nợ dân tộc kéo dài hơn một thế kỷ giữa Ba Lan và Ukraine, cùng nút thắt ngoại giao khó lòng hóa giải giữa hai nước ở thời điểm hiện tại.

Khi các vấn đề của Nga trở nên tồi tệ hơn vào mùa hè này và các lựa chọn của Putin vơi dần, cám dỗ của ông sẽ là leo thang cả trong và ngoài nước.

Giới quan sát đang tranh luận sôi nổi về các hệ quả từ thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, hay còn gọi là Bản ghi nhớ (MOU) Islamabad. Bên cạnh tầm quan trọng về chính trị, quân sự và kinh tế, một câu hỏi pháp lý cốt lõi đang đặt ra là: Đây có phải là một thỏa thuận quốc tế có tính ràng buộc — nói cách khác là một điều ước quốc tế được điều chỉnh bởi luật pháp quốc tế — hay chỉ là một văn bản chính trị thể hiện ý định mà không ràng buộc pháp lý các bên?

Trung Quốc và Nga đang thu thập các bí mật được mã hóa — và ngày càng tiến gần hơn tới việc phá vỡ chúng.

Chiến tranh hiếm khi kết thúc bằng một hành động ngoại giao đơn lẻ. Thông thường, nó phải trải qua hàng loạt lệnh ngừng bắn, khung thỏa thuận, biên bản ghi nhớ, cũng như những dàn xếp tạm thời hoặc thậm chí bí mật trước khi bất kỳ ai có thể xác định được liệu hòa bình có thực sự trong tầm tay hay không. Bản ghi nhớ giữa chính quyền Trump với Iran cần được hiểu theo khía cạnh đó. Cả về hình thức lẫn logic, nó gợi nhớ đến một nỗ lực của Mỹ trước đây nhằm đàm phán rút lui khỏi một cuộc xung đột không được lòng dân: Hiệp định Hòa bình Paris năm 1973.

Mặc dù ông Tập đã chỉ thị cho quân đội phải sẵn sàng tiếp quản Đài Loan vào năm 2027, sở nguyện của ông là giành quyền kiểm soát hòn đảo mà không cần tốn một viên đạn. Việc khơi mào chiến tranh, ngay cả với một đối thủ yếu hơn, luôn là điều mạo hiểm — như những gì cuộc xâm lược Ukraine của Nga và chiến dịch quân sự của Mỹ chống lại Iran đã phơi bày rõ ràng.

Đối với nhiều quốc gia, mức tăng trưởng GDP thường niên từ 4,5 đến 5% sẽ là một năm rất tốt đẹp. Với Trung Quốc, quốc gia vừa công bố mục tiêu này trong năm nay, đây là việc cố tình đặt kỳ vọng ở mức thấp. Sau hơn ba thập kỷ tăng trưởng cao ngất ngưởng — thường xuyên vượt mức 10%/năm — tham vọng kinh tế của Bắc Kinh giờ đây đã bị kéo trở lại mặt đất. Và điều đó làm thay đổi nhiều thứ hơn chỉ nền kinh tế của quốc gia này.

Vai trò mới của cánh tay phải ở tuổi thất thập làm dấy lên đồn đoán.

Trong lịch sử học thuật thế kỷ 20 ở Việt Nam, việc đánh giá vai trò của Trần Đức Thảo thường bị chi phối bởi các tự sự chính trị mang tính huyền thoại hóa hoặc tâm lý tự hào dân tộc thái quá, dẫn đến sự định danh thiếu chính xác về khái niệm “triết gia”. Dưới lăng kính khảo sát hàn lâm nghiêm ngặt về lịch sử ý niệm và dựa trên tiến trình thời gian thực tế từ đầu thập niên 1940 tại Pháp đến tận những năm cuối thập niên 1970 tại Việt Nam, dễ dàng nhận ra sự thật lịch sử rõ ràng rằng Trần Đức Thảo chưa thể là một triết gia.

Trung Quốc không chỉ đơn thuần là đang leo lên nấc thang công nghiệp; họ còn đang kéo đổ chiếc thang mình từng leo. Trung Quốc đang thống trị những đỉnh cao mới của ngành sản xuất — xe điện, tấm pin mặt trời, pin, drone — nhưng lại không hề rút lui khỏi các lĩnh vực thâm dụng lao động cũ kỹ, vốn là con đường giúp chính họ và các quốc gia có thu nhập cao cũng như trung bình khác thoát khỏi nghèo đói. Về mặt hiệu quả, Trung Quốc đang cố gắng làm một điều mà lý thuyết kinh tế cho rằng không một quốc gia nào có thể làm được: duy trì lợi thế so sánh trong hầu như mọi lĩnh vực.

Các nước châu Âu đầy cảnh giác đã thấm thía bài học xương máu rằng không thể chỉ nghe những gì ông Trump nói. Dẫu vậy, hội nghị thượng đỉnh vẫn khép lại với bầu không khí lạc quan thận trọng rằng Washington có thể sẽ được thuyết phục để tái cấp một số hỗ trợ cho Ukraine.

Chiến tranh Iran đã khiến sự chú ý đổ dồn về sức mạnh hàng hải đang suy giảm của Mỹ.

Khi chúng ta còn chưa kịp thích nghi với những bước tiến thần tốc của công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), thì bỗng nhận ra rằng kỷ nguyên AI không hề chấm dứt chủ nghĩa tư bản, mà ngược lại còn đẩy nó tới một nghịch lý chưa từng có: Năng lực sản xuất càng được giải phóng thì cơ chế phân phối càng mất hiệu lực; hệ thống càng thông minh thì tính chủ thể của con người càng bị suy yếu. Đây không phải là thất bại của công nghệ, mà là sự tự tan rã của logic tư bản khi nó đạt đến giới hạn của chính mình. Và sau hoàng hôn ấy, có lẽ một bình minh khác sẽ ló dạng.

Một sự im lặng đầy bất an đã trở thành đặc trưng trong quan hệ Mỹ-Trung dưới nhiệm kỳ hai của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Mặc dù cả hai chính phủ đều gọi đây là “sự ổn định chiến lược mang tính xây dựng”, mối bang giao Mỹ-Trung lại quá mong manh và nông cạn, đồng thời thiếu vắng cả tham vọng lẫn tầm nhìn tích cực từ cả hai phía, khiến việc mô tả cục diện hiện tại như một thế bế tắc được định hình bởi “sự đảm bảo gây hỗn loạn lẫn nhau” xem chừng sẽ xác đáng hơn.

Mỹ và Iran hôm Chủ nhật vừa qua đã công bố đạt được một thỏa thuận sơ bộ nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài nhiều tháng, vốn đã cướp đi sinh mạng của hàng nghìn người và gây hỗn loạn cho nền kinh tế toàn cầu. Sự kiện này đánh dấu một bước tiến tích cực trong tiến trình hòa bình vốn bị đình trệ suốt nhiều tuần, nhưng nhiều chi tiết cụ thể vẫn chưa được hé lộ do văn bản thỏa thuận chưa được công bố. Hai bên dự kiến sẽ tổ chức lễ ký kết chính thức vào thứ Sáu tới.

Thế khó của Cuba vì vậy đặt Việt Nam vào một tình thế tiến thoái lưỡng nan: làm thế nào để tiếp tục ủng hộ một người đồng chí lâu năm mà không làm tổn hại đến quan hệ đối tác quan trọng mà Việt Nam đã dày công xây dựng với Washington.

Hành động cân bằng ngoại giao của nhà lãnh đạo Triều Tiên đã giúp vấn đề phi hạt nhân hóa không bị nhắc đến.

Thay vì một khuôn khổ quốc tế mới, chúng ta cần một hệ thống để chuyển đổi từ khuôn khổ này sang khuôn khổ tiếp theo.

Cuộc chiến tại Vùng Vịnh đã tạo ra những cú sốc trên quy mô toàn cầu — làm chao đảo nền kinh tế thế giới, gây rạn nứt các liên minh của Mỹ, tạo ra những đứt gãy lịch sử đối với quyền tự do hàng hải, và đẩy trật tự không phổ biến vũ khí hạt nhân đến điểm giới hạn. Thế nhưng, một trong những hệ lụy quan trọng nhất và có khả năng gây bất ổn lớn nhất của cuộc xung đột này chính là việc phơi bày tình trạng mất cân bằng chiến lược của Mỹ dưới một lăng kính trần trụi.

Vào tháng 8 năm 2024, các học giả tại một tổ chức tư vấn có trụ sở ở Hạ Môn đã công bố một bài nghiên cứu thúc giục Bắc Kinh ngay lập tức thành lập một chính phủ Đài Loan bí mật tại đại lục nhằm chuẩn bị cho việc tiếp quản toàn diện hòn đảo này. Họ khẳng định: "Việc chuẩn bị một kế hoạch tiếp quản toàn diện Đài Loan sau khi thống nhất là điều cấp bách." Các học giả này đưa ra bài viết vào một thời điểm đầy căng thẳng đối với Bắc Kinh.

Cách đây không lâu, Tổng thống Philippines Marcos Jr. đã đến thăm Nhật Bản. Trong tuyên bố chung giữa hai bên có câu "khởi động đàm phán phân định vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa" — và chính câu nói này đã khuấy động cục diện ba bên Trung Quốc – Nhật Bản – Philippines, đồng thời kéo cả vấn đề eo biển Đài Loan vào vòng xoáy.

Iran đã kết luận rằng xung đột mang lại lợi thế hơn so với ngoại giao. Suy cho cùng, cuộc chiến dường như đang giúp Tehran gia tăng quyền lực quốc tế của mình.

Khi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel nhắm vào Iran bùng nổ vào tháng 2 năm 2026, chế độ Cộng hòa Hồi giáo này ban đầu hiện lên với vẻ rệu rã và suy kiệt.... Thế nhưng, khi cuộc chiến bước sang tháng thứ ba, cục diện lại hoàn toàn đảo chiều. ...Mục tiêu ban đầu của cuộc chiến — giáng một đòn chí tử để xóa sổ chế độ Cộng hòa Hồi giáo — đã chứng minh là bất khả thi.